Fyrsta skrefið að lægra vöruverði
28. febrúar 2008 | Örlygur Hnefill ÖrlygssonÍ gær fór ég í búð til að kaupa mér úlpu. Eftir að hafa skoðað mig um í búðinni endaði ég með eina sem mér leist ágætlega á. Ég missti þó snögglega áhugann eftir að ég leit á verðmiðann og sá að hún kostaði tæpar 35 þúsund krónur. Ég gat ekki skilið hvernig hægt væri að selja ekki merkilegri úlpu en svo fyrir svo mikinn pening.
Staðreyndin er hins vegar sú að það er hægt. Það er hægt því hér á landi er fullt af fólki sem er gerilsneytt öllu sem kallast verðvitund og lætur bjóða sér nánast hvað sem er.
Í haust fór ég í ferðalag til Íran. Þar er verðlag eins frábrugðið því sem við eigum að venjast og hugsast getur. Mér hefur því þótt sérstaklega gaman síðan ég kom heim að benda fólki á nýju Diesel-gallabuxurnar mínar sem ég keypti þar á 1.800 krónur íslenskar. Það er um það bil einn tíundi af því verði sem maður greiðir fyrir buxur af þessu tagi hér á landi. Ég notaði því auðvitað tækifærið og keypti þrennar slíkar úti í Íran.
En hvernig má það vera að sams konar gallabuxur geti kostað tíu sinnum meira hér á landi en í Mið-Austurlöndum? Framleiðslukostnaður er sá sami og ef eitthvað er þá gæti ég ímyndað mér að milliliðirnir séu fleiri þegar buxur af þessu tagi eru keyptar í Íran. Hugsanlega er ögn dýrara að flytja buxurnar alla leið til Íslands en það er ekki svo dýrt að verðið eigi að tífaldast. Svarið er ósköp einfalt: Framleiðendur og seljendur vilja auðvitað græða eins mikið og þeir geta á vörum sínum og land eins og Ísland, þar sem verðvitund er af skornum skammti, hlýtur því að vera paradís kaupmannsins.
Ég held það sé hollt að hugsa sig aðeins um þegar maður er að versla. Gefa sér þó ekki sé nema eina mínútu til að velta því fyrir sér hvert raunvirði vörunnar er og vega svo og meta hvort maður sé virkilega til í að borga uppsett verð. Fyrsta skrefið að lægra vöruverði hér á landi er nefnilega ekki upptaka evrunnar eða skattalækkanir stjórnvalda. Fyrsta skrefið er verðvitund neytenda.
